Mustafa
Kemal Atatürk
Vader van het moderne Turkije
Turkije wordt
eerlang de "wieg der beschaving" genoemd. En als u door dit
land trekt, wordt u meteen duidelijk waarom. De eerste stad ter wereld -
een neolithische stad bij Çatalhöyük - dateert uit 6500 v. Chr.
Sindsdien kan Turkije zich beroemen op een rijke cultuur die een
blijvende invloed had/heeft op onze moderne beschaving. Deze waardevolle
traditie maakt van Turkije een paradijs van informatie en culturele
rijkdom. Hattiërs, Hettieten, Frygiërs, Urartiërs, Lyciërs, Lydiërs,
Inoniërs, Perzen, Macedoniër, Romeinen, Byzantijnen, Seldjoeken en
Osmanen, eik van hen heeft zijn stempel gedrukt op de Turkse
geschiedenis. Alle antieke sites en ruïnes verspreid over het hele land
leveren het bewijs van de unieke aspecten van eik van deze beschavingen.
Ook de recente geschiedenis van
Turkije is op zijn minst opzienbarend. Na de val van het Osmaanse Rijk
kwam de macht in handen van een jonge soldaat, maar tegelijk een man met
een verreikende visie. Zijn naam: Mustafa Kemal. Hij hielp het land door
de Eerste Wereldoorlog heen en bevrijdde Turkije van alle buitenlandse
overheersers. Op 29 oktober 1923 stichtte Mustafa Kemal Atatürk de
Turkse Republiek. Hij bracht vrede en stabiliteit, die leidden tot een
enorme economische groei en een verregaande modernisering. Door de
eeuwen en de veranderingen heen heeft Turkije zijn succes steeds weten
te handhaven onder het motto "Vrede bij ons, vrede in de
wereld".
Officiële
naam: Türkiye Cumhuriyeti
Hoofdstad: Ankara. Andere belangrijke steden zijn Istanbul, Izmir en
Adana
Staatsvorm: Republiek
Oppervlakte: 779,452 km²
Kustlijn: totale lengte van 8.372 km.
Aangrenzende landen: Armenië, Azerbadzjan, Bulgarije, Georgië,
Griekenland, Iran, Irak en Syrië.
Hoogste punt: Mount Ararat met 5.165 meter
Munt: Turkse Lira
Officiële taal: Turks
Aantal inwoners: ca. 63 miljoen.
Religie:99 % van de bevolking behoort tot de Islam. Daarnaast zijn er
nog enkele andere kleine gemeenschappen zoals katholieken en
protestanten, Syrische orthodoxen en Arabisch orthodoxen.
Export: o.a. textiel, tabak, leer, olijfolie, noten, brandstof, ijzer-
en staalproducten.
Landbouw: o.a. tarwe, tabak, katoen, olijven, citrusvruchten, noten,
thee, groenten.
De oorsprong van de Islam
In 570 werd in Mekka Mohammed geboren. Hij werd op vroege leeftijd
wees, en werd opgevoed door zijn grootvader. Mohammed ging werken voor
een rijke weduwe werken als kameeldrijver. Toen hij 25 jaar oud was,
trouwde hij met haar. Hoewel hij nu een welgesteld man was, was hij
ontevreden over zijn bestaan. Daarom ging hij elk jaar een maand
vasten en mediteren in de bergen. Toen hij 40 jaar oud was, verscheen
de aartsengel Gabriël. Gabriel verklaarde dat God Mohammed als
profeet had uitverkoren, om de leer van één God, Allah, uit te
dragen. Mohammed verkondigde dat iedereen zich onvoorwaardelijk moest
onderwerpen aan de wil van Allah. Hier komt ook de naam islam van
vandaan, islam betekent 'zich onderwerpen'. De volgelingen zijn
moslims of islamieten, wat Perzisch is voor 'Hij, die zich
onderwerpt'. Mohammed had veel visioenen. In die visioenen hoorde hij
Allah, die hem vertelde, wat Mohammed moest gaan verkondigen. Mohammed
leerde alles uit zijn hoofd, en gaf dit mondeling door. Later zijn
deze openbaringen opgeschreven in de koran.
In Mekka kreeg Mohammed weinig
aanhangers, hij werd zelfs belachelijk gemaakt. Toen in 622 zijn vrouw
overleed, moest Mohammed zelfs vluchten. Hij ging naar de stad Jathrib,
waar hij wel veel aanhangers kreeg. Sindsdien werd Jathrib Medina
genoemd, en werd 622 het begin van de jaartelling voor de moslims.
Mohammed werd geestelijk leider van de stad, en in 630 riep hij op tot
de heilige oorlog, de jihad. Mekka werd veroverd, en al gauw werd
bijna geheel Arabië veroverd.
De vijf zuilen van de islam
Iedere moslim moet zich houden aan de 'vijf zuilen van de islam'.
De eerste zuil (sjahada): de
geloofsbelijdenis: Er is geen God dan Allah, en Mohammed is zijn
profeet.
De tweede zuil (salat): het
gebed: de koran schrijft precies voor hoe een moslim vijf maal per
dag moet bidden. Het gebed vindt plaats vóór zonsopgang, op het
middaguur, in de namiddag, na zonsondergang en 's avonds. Vanaf de
minaretten van de moskee, worden de moslims opgeroepen tot het
gebed. Voorafgaand aan het gebed, is er de rituele wassing. Het
gebed vindt plaats met het gezicht richting Mekka.
De derde zuil (zakat): het geven
van aalmoezen: elk jaar moet een moslim een veertigste deel van
zijn geld aan de armen geven.
De vierde zuil (ramadan): de
vastenmaand: in de negende maand van het islamitisch jaar, moeten
de moslims vasten. Van zonsopgang tot zonsondergang mag men niet
eten of drinken, of seksueel contact hebben. Ouderen, zieke
mensen, kinderen en zwangere vrouwen hoeven zich hier niet aan te
houden.
De vijfde zuil (hadj): de
bedevaart: de bedevaart in de twaalfde maand moet door elke moslim
één keer in het leven ondernomen worden.
Andere voorschriften van de koran
zijn o.a. het verbod op het eten van varkensvlees en het drinken van
wijn. Tevens dient reinheid in acht te worden genomen, vandaar dat er
bij elke moskee kranen aanwezig zijn om de handen, voeten en het
gezicht te wassen.
Tegenwoordig zijn er zo'n 700 miljoen moslims.
Turkije
is gelegen op twee werelddelen: Europa en Azie. Het Europese deel,
Thracie genaamd, beslaat 3 % van het oppervlak van Turkije. De rest,
Anatolie genaamd, ligt in Azie. Op het punt waar Europa en Azie
samenkomen, ligt Istanbul. Istanbul is dan ook de enige stad in de
wereld dat op twee werelddelen ligt.
Turkije
is verdeeld in zeven regio's:
De
Zwarte Zee-regio: dit is een bergachtig gebied in het noorden van
Turkije. De zomers zijn hier warm en de winters zijn zacht. De
neerslag is hier over het hele jaar verdeeld. Hier worden veel
hazelnoten verbouwd, een belangrijk exportproduct voor Turkije.
Tevens worden hier tabak en kersen verbouwd.
Marmara
beslaat het Europese gedeelte van Turkije, en het noordwestelijk
deel van Anatolië. Het wordt ook wel de 'Tuin van Istanbul'
genoemd. Dit heuvelachtige gebied is het dichtbevolkte gedeelte
van Turkije. De landbouw is gevarieerd, o.a. rijst, druiven,
olijven en perziken. Hier heerst gematigd zeeklimaat, dit betekent
dat het hier warm is, maar de wind brengt ook wel veel verkoeling.
De winters zijn vochtig met veel regen en heel af en toe sneeuw.
Het
Egeïsche gebied is bergachtig met veel naaldwouden. Het
Middellandse Zeeklimaat brengt warme zomers, en milde winters.
Hier komt meer dan 50 % van Turkije's tabakproductie vandaan.
Andere belangrijke producten zijn olijven en katoen.
Het
Middellandse Zeegebied ligt in het zuiden van Anatolië. Ook hier
heerst een Middellands Zeeklimaat, al is het hier een paar graden
warmer dan in het Egeïsche gebied. In dit gebied liggen de
belangrijkste badplaatsen van Turkije. Hier wordt zeer veel katoen
verbouwd, evenals citrusvruchten.
Centraal
Anatolië is een hoogvlakte op gemiddeld 1000 meter boven de
zeespiegel. Dit gebied ligt in het midden van Turkije. De kale
vlakten worden voornamelijk gebruikt om geiten en schapen te laten
grazen. Er heerst hier een landklimaat met grote
temperatuurverschillen, zowel in zomer en winter, als in dag en
nacht. De zomers zijn heet en droog, de winters koud.
Oost
Anatolië is het grootste en hoogste gebied. De hoogten variëren
hier van 1500 tot 2000 meter. Hier ligt ook Mount Ararat, de
hoogste berg van Turkije. Dit gebied is dunbevolkt, vanwege de
lange strenge winters. De zomers zijn heet met extreme droogte.
Zuidoost
Anatolië is evenals Oost Anatolië een ruig gebied, met hete
zomers en strenge winters. Met behulp van irrigatie wordt hier
rijst, tarwe en groente verbouwd.
Aphrodite
Godin van de liefde en
schoonheid. Zij werd geboren toen Cronus zijn vaders edele delen afhakte en in
zee gooide. Uit het schuim wat toen ontstond werd Aphrodite geboren. Haar naam
betekent letterlijk: uit schuim geboren. In de stad die haar naam draagt,
Aphrodisias, is een nog bijna volledig bewaard gebleven wit marmeren theater,
een stadion en een tempel.
Leto
De Godin Leto was een van de
vele minaressen van Zeus. Door de jaloerse Hera, de vrouw van Zeus, werd de
zwangere Leto verbannen. Zo kwam zij in Lycië terecht waar zij beviel van een
tweeling Apollo en Artemis. In Letoon, genoemd naar Leto, staan nog de resten
van enkele tempels die aan haar en haar kinderen gewijd zijn.
Artemis
Artemis is de Godin van de
maan, de jacht, beschermvrouwe van de jeugd en de barende vrouwen. Ze is de
tweelingzus van Apollo, dochter van Zeus en Leto. Artemis werd voornamelijk
vereerd in bergachtige en bosrijke gebieden. Zij was tevens de beschermvrouwe
van de Amazonen, een volk dat uit slechts vrouwen bestond, onafhankelijk van
mannen. Aan Artemis werd de tempel van Efese opgedragen. Deze tempel wordt
beschouwd als een van de 7 wereldwonderen. Resten hiervan zijn nog steeds
zichtbaar in Efese bij het huidige Selcuk. In het museum staat een een beeld van
haar.
Apollo
God van het licht, de muziek,
beschaving en orde, wetenschappen, waarheid, genezing, poëzie en de orakels.
Geboren uit een buitenechtelijke escapade van Zeus met Leto. Apollo is nooit
getrouwd maar had bij zijn minaressen vele kinderen. Hij werd verliefd op Agenor,
de jongste dochter van de koning van Finike (Phoenike). Om haar liefde te winnen
vermomde hij zich als hond. Nadat hij aan haar verscheen als een knappe jonge
man, noemden zij hun zoon Telmessos, dat Land van het Licht betekent.
Apollo en Artemis hadden een
erg beschermende houding ten opzichte van hun moeder. Iedereen die haar
bedreigde of beledigde werd gedood.
Apollo was het orakel van
Delphi (Griekenland). Zijn woorden werden vertaald door een priesteres in
trance. Naast Delphi was Didyma (Turkije) het beroemdste orakel van de
Hellinistische wereld. Hier zijn nog steeds resten van de Apollo tempel bewaard
gebleven.
